As (AES GRAVE)

.

0
0
0
s2sdefault

 

Težak bronzani liveni novac koji je u vreme Rimske Republike zamenio aes rude, prvi oblik platežnog sredstva kod Rimljana, čije ime je označavalo neobrađene komade bronze, nepravilnih oblika i različite težine, bez likova kod kojih je bila važna samo težina. Pojava aes grave bila je veliki napredak u razvoju rimskog novca, koji je predstavljao liven okrugli novac sa likom na obe strane.

Osnovna jedinica u tom ranom republikanskom novčanom sistemu – as, dok su manje novčane jedinice – semis – triens – kvadrans (quadrans) – sekstans (sextans) - uncija (uncia) i semuncija (semuncia). Sve pomenute nominale osim semuncije imaju oznaku vrednosti. Između približno 265. i 242. godine pre Hrista, kratkotrajno je liven i tressis, veliki bronzani novac u vrednosti tri asa sa predstavom boginje Rome na aversu i točka na reversu i oznakom vrednosti III, kao i dupondij (dupondius) novac u vrednosti dva asa sa predstavom kao i na tresisu samo sa oznakom vrednosti II. Novac aes grave je kovan u više tipova iste vrednosti. Na reversu poslednje emisije svih vrednosti prikazan je pramac broda, dok je na prednjoj strani glava dvoglavog boga Janusa (as), te glava Jupitera (semis), Minerve (trijens), Herkula (kvadrans), Merkura (sekstans) i Rome (uncija). Aes grave u Italiji pojavljuje se nešto kasnije kao aes signatum (verovatno nakon 290. godine pre Hrista), dok je liveni novac izrađivan do približno 217. godine pre Hrista.

Dalibor Nedvidek, muzejski savetnik – numizmatičar